Portal Orzeczeń Sądu Rejonowego w Głubczycach

POSTANOWIENIE

Dnia 20 sierpnia 2025 roku

Sąd Rejonowy w G. I Wydział Cywilny

w składzie:

Przewodniczący: sędzia Krzysztof Chruszczewski

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym

sprawy z wniosku wierzycieli X. M., mał. C. M. i mał. L. M.

o ustanowienie kuratora spadku po zmarłym dłużniku E. M.

w postępowaniu egzekucyjnym prowadzonym przez Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w G. G. S. pod sygn. akt (...)

postanawia:

oddalić wniosek.

Sygn. akt I Ns 242/25

UZASADNIENIE

postanowienia z dnia 20 sierpnia 2025 roku

Pełnomocnik wierzycieli X. M., małoletniego C. M. i małoletniej L. M. w dniu 10 grudnia 2024 r. do tut. Sądu złożył wniosek o wyznaczenie w trybie art. 819 § 2 k.p.c. kuratora spadku nieobjętego w postępowaniu egzekucyjnym po zmarłym dłużniku E. M..

W uzasadnieniu wniosku wskazano, że dłużnik E. M., który zmarł w dniu 4 marca 2024 roku, był ojcem małoletnich C. M. i L. M.. W chwili śmierci nie pozostawał w związku małżeńskim z X. M.. Małoletnie dzieci zmarłego odrzuciły spadek po spadkodawcy, są przy tym jego wierzycielami z tytułu świadczeń alimentacyjnych, zaś spadek po E. M. pozostaje spadkiem nieobjętym, a wnioskodawcy nie dysponują wiedzą w zakresie kręgu spadkobierców ustawowych a także tego czy toczy się postępowanie spadkowe.

Sąd zważył, co następuje:

Wniosek nie zasługiwał na uwzględnienie.

Jak wynika z przedstawionych przez wnioskodawców dokumentów X. M., działająca jako przedstawiciel ustawowy swoich małoletnich dzieci L. M. i C. M., po uzyskaniu zgody Sądu Rejonowego w G., wyrażonej w postanowieniu z dnia(...) roku w sprawie sygn. akt (...), w dniu (...) roku przed notariuszem odrzuciła spadek przypadający L. M. i C. M. z ustawy po ich ojcu E. M..

Wnioskodawcy X. M., C. M. i L. M. są przy tym wierzycielami zmarłego E. M..

Zgodnie z przepisem art. 1025 § 1 zd. 1 k.c. „sąd na wniosek osoby mającej w tym interes stwierdza nabycie spadku przez spadkobiercę.” Stosownie natomiast do art. 819 § 2 k.p.c. jeżeli spadkobiercy dłużnika nie objęli spadku albo nie są znani, a nie ma kuratora spadku, sąd na wniosek wierzyciela ustanowi dla nich kuratora (…). W myśl art. 666 § 1 k.p.c. do czasu objęcia spadku przez spadkobiercę sąd czuwa nad całością spadku, a w razie potrzeby ustanawia kuratora spadku. Na mocy art. 667 § 1 i 2 k.p.c. kurator spadku powinien starać się o wyjaśnienie, kto jest spadkobiercą, i zawiadomić spadkobierców o otwarciu spadku. Kurator spadku zarządza majątkiem spadkowym pod nadzorem sądu spadku. Do sprawowania zarządu stosuje się odpowiednio przepisy o zarządzie w toku egzekucji z nieruchomości.

Instytucja kuratora spadku służy celom chroniącym przedmioty spadku przed ich utratą, naruszeniem do czasu przeprowadzenia postępowania o stwierdzenie nabycia spadku. Co należy podkreślić, instytucja ta ma charakter czasowy i nie może zastępować postępowania w przedmiocie stwierdzenia nabycia spadku. Dla pewności obrotu prawnego, zasadne jest aby postępowanie spadkowe zostało przeprowadzone, jednakże postępowanie to nie może toczyć się z urzędu a jedynie na wniosek. Kurator spadku ma za zadanie czuwać na całością spadku do chwili jego objęcia przez spadkobierców. Instytucja ta nie powinna jednak stanowić substytutu dla stwierdzenia nabycia spadku.

Zgodnie z zapatrywaniem doktryny „Zarówno wierzyciel, jak i dłużnik są uprawnieni do wystąpienia z wnioskiem o stwierdzenie nabycia spadku, jako osoby zainteresowane w rozumieniu art. 1025 § 1 k.c. (…) Ustanowienie kuratora na podstawie art. 819 § 2 nie jest dopuszczalne, jeżeli wierzyciel ma możliwość wystąpienia z wnioskiem o stwierdzenie nabycia spadku w rozumieniu art. 1025 § 1 k.c.” (H. Ciepła [w:] Kodeks postępowania cywilnego. Komentarz. Tom IV. Artykuły 730–1088, red. T. Wiśniewski, Warszawa 2021, art. 819, LEX).

Wnioskodawcy są wierzycielami zmarłego E. M., wobec czego są uprawnieni do wszczęcia postępowania o stwierdzenia nabycia spadku po nim. Powyższe uprawnienie implikuje brak podstaw do uwzględnienia wniosku o ustanowienie kuratora dla spadkobierców zmarłego dłużnika. W ocenie Sądu nie sposób bowiem zastępować stwierdzenia nabycia spadku (tj. instytucji, która całościowo rozstrzyga kwestię dziedziczenia) instytucją kuratora wyznaczonego dla nieznanych spadkobierców.

Mając na uwadze powyższe na podstawie powołanych przepisów, orzeczono jak w sentencji postanowienia.